Bệnh sởi

Lương ỵ Lê Trần Đức

Sởi là một bệnh lây cấp tính, hay phát về mùa đông – xuân, và có thế lưu hành thành dịch. Bệnh lây trực tiếp qua đường hô hấp và niêm mạc mắt. khi trẻ tới gần bệnh nhi, chỉ cách 1-2m cũng đã bị lây do đờm rãi bàn ra Không những khi đã thấy mụn sởi mọc mà cả trước đó khi đang ủ bệnh.

Do đó, cần phát hiện bệnh sởi trước khi thấy xuất hiện ban sởi và cách ly cho trẻ từ đầu cho đến khi sởi bay hết. Các cháu ớ cùng nhà hay cùng vườn trẻ cần cách ly từ 15 đến 18 ngày.

Trong mùa sởi, đối với các cháu chưa lên sởi mà thấy sốt ho, viêm họng, mắt đỏ, rưng rưng nước mắt hắt hơi, sổ mũi, họng đỏ và có những chấm trắng bằng đầu kim mọc rải rác trong môi má, trước răng hàm, sờ 2 dái tai thấy tạnh, là dấu hiệu lên sởi, thì cần cách ly để phòng bệnh và điều trị kịp thời .

Điều trị:

– Cần cho trẻ mặc ấm, tránh gió lạnh, ấm ướt kiêng giò. kiêng nước Không cho trẻ ăn uống các thứ tanh lạnh

* Đầu tiên cho uống: hành trắng, tía tô mồi vị 15-20g giã nhỏ, cho nước sôi vào. vát lấy nước cốt cho trẻ uống vài lần. Nếu nghi chưa phải là lên sởi. cũng cho trẻ uống thuốc này để giải cảm. Nếu là sởị, thì thuốc này thúc cho sởi mọc và chống viêm họng.

Tiếp sau dùng lá diếp cá, lá nọc sôi và kim ngân hoa cả cành, mỗi vị 10- 15g sắc cho trẻ uống. Nếu dùng một vị thi tăng liều gấp đôi (20-30g).

– Hoặc dùng: kim ngăn hoa, kinh giói hay tía tô, sắn dây, núc nác, mạch môn, mỗi vị 10g- 15g sắc cho uống (trẻ duới 4 tuổi dùng mỗi vị 10g, trên 5 tuổi dùng mỗi vị 15g, sắc cho uống dần, nhiều ít châm chước theo lứa tuổi, vị thuốc không độc).

Hai phương này có thể dùng từ đầu đến khi sởi bay hết, nếu thấy sởi mọc dày và đã mọc đến bụng mà ho nhiều thì bỏ kinh giới, tía tô thêm thiên môn 10g, dành dành 10g để chống viêm phổi. Nếu thấy trẻ đi lỏng là độc tống ra thì không nên dùng thuốc cầm tiêu chảy mà nhiệt độc bị bế lại, có thể thêm vào thang trên ý dĩ sao 10g nếu đi tiêu chảy nhiều lần.

– Phòng biến chứng khi gặp gió lạnh. sởi biến màu xám đen rồi lặn mà không mọc tiếp, thi dùng hạt mùi giã nhỏ chế rượu vào phun hay xoa cho trẻ từ đầu xuống chân, hoặc dùng rau mùi, tía tô kinh giói mỗi vị 10g giã nhỏ chế nước sôi vào vất lấy nước cho trẻ uống một chén, và lấy bã chung nóng xoa cho trẻ từ đầu xuống tay chân khắp mình, để cho sởi mọc tiếp, là an toàn.

Bình thường trẻ mắc sởi trong bệnh 3 ngày, mọc 3 ngày, khi mọc đến bụng thì bắt đầu bay từ trên đầu, bay 3 ngày là hết.

Nhân dân thường cho uống nước sắc lá diếp cá hay cây nọc sỏi đổ tiệt nọc và nấu nước kinh giói tắm cho trẻ để khỏi ngứa.

SK và ĐS năm 1996