Dạy trẻ em xem tivi

Để giữ cho trẻ thái độ tiếp thu có phê phán, óc độc lập sáng tạo trong khi xem tivi, một số nhà giáo ở Pháp có sáng kiến tổ chức những tiết học đặc biệt, tập cho trẻ cách tiếp thu khi xem màn hình.
Những “tiết tivi”: Hầu như tất cả các trường học ở Pháp hàng tuần đều có  "tiết tivi". Chúng ta thử đến dự tiết học loại này tại một lớp 7 trường trung học Saint- Vincent thành phố Rennes. Học sinh chăm chú xem một đoạn quảng cào trong băng hình. Sau đó giáo viên hỏi các học sinh tiếp nhận sự quảng cáo đó như thế nào. Hầu hết các em đều tin vào những gì nói trên đó: chất lượng mặt hàng, giá trị ưu việt của nó so với các mặt hàng cùng loại, vân vân…
Giáo viên giúp các em hiểu được những kỹ thuật phóng đại để thu hút sự chú ý trong cách chọn hình ảnh, cách quay, cách thuyết minh, hướng dẫn và phân tích các hình ảnh mà các em nhìn thấy trên màn hình.
Chương trịnh “Dừng lại trên hình ảnh: Trên kênh 5 ở  Pháp, thứ bảy hàng tuần đều phát chương trình này, giúp khán giả nhỏ tuổi đi vào “bếp núc" của nghệ thuật tạo hình ảnh, hoặc còn gọi là giúp các em cách “đọc tivi”. Người tổ chức chương trình này, cũng là cây bút phê bình tivi của báo Le Monde, ông cho rằng tạo cho trẻ biết cách "đọc tivi trước hết phải là việc của các bà mẹ, ông bố. Ông nói: "Quả là không có một kỹ thuật chung để tập cho trẻ biết cách “đọc tivi", nhưng cái chính là tạo cho trẻ một "khoảng cách” giũa các em và màn hình, không để mặc cho tivi dắt chúng đi, không còn ý niệm gì về thực tại nữa. Muốn thế, các bậc cha me cần biết cách trả lời những câu chúng hỏi, biết cách tỏ thái độ đối với những gì hiện ra trên màn hình.
Một số thí dụ về cách trả lời trẻ
Ông ta chết rồi, phải không mẹ?
Họ đóng thế thôi. Đoạn giết ngưòi này người ta quay đi quay lại hàng chục lượt rồi mới chọn… Thứ con tưởng là máu kia, chỉ là phẩm, có khi là nước ép cà chua.
Sao mẹ không mua cho con thứ bánh “Croustichoc” ấy, nó bổ đến thế kia mà?
Quảng cáo là để dụ cho nguời ta mua còn có bổ, có ngon đến như thế không thì chưa chắc…
Theo Biba (báo Pháp) 
VŨ ĐÌNH PHONG
Sức khỏe và đời sống năm 1997
 

Bát bún thang

Đơn sơ dân dã nhất có lẽ là bát bún chan canh cần nấu suông, bún chấm nước mắm, mắm tôm chanh ớt. Cao hơn thì bún riêu cua, riêu cá ăn với rau diếp thái nhỏ tăm cùng với rau thơm và ớt chỉ thiên hái ngay trong vườn nhà. Hơn tý nữa là bát bún măng với mòng giò hầm, nhỉnh nữa thì bún sườn dọc mùng… Sung túc hơn thì bún chả băm, chả miếng ướp hành hoa quạt lên thơm lùng thả trong bát nước chấm pha đủ chua đủ ngọt với dưa góp tỉa hoa. Bún nem, riêng cái món nem này thì cũng thật phong phú. Nem làm với thịt lợn nạc vai điểm thêm thịt bò và su hào, miến, trứng,v.v… Tùy gia phong kiệm, tùy nhà, tùy tiền mà bày biện vẽ vời thêm thịt gà, giò lụa, cua bể… Nhưng có đến (vậy cũng chưa phải là món bún của người sang trọng, phong lưu, lấy cái ăn mà như để chơi vậy. Người ta muốn thể hiện cái tinh tế trong nghệ thuật gia chánh, nâng món ăn lên ngang tầm với các món sơn hào hải vị: long tử, bào ngư, yến, thì đó đúng là bún thang.
Làm bún thang thì chọn cho được loại bún sợi nhó, còn ), tốt nhất là bún Phú Đô. Làm bún từ gạo dự hương Mễ trì là hợp với người Kinh kỳ. Giò lụa chọn loại gương to, giữa thoáng lòng đào. Thịt gà thỉ chọn thịt gà nạc mà chua. Ruốc làm từ tôm he khô, tơi bông. Trúng gà vỏ hồng, chọn cho được trứng gà ri. Tráng trứng mỏng như lá lúa là một nghệ thuật. Bí quyết để làm được như là ởchỗ khi đánh trứng cho thêm một chút rượu ngon không được sát, phải tôi kĩ trước khi tráng nóng. Chảo đặt trên bếp không được non cũng như nóng già, đổ cả bát trứng vào chảo rồi đổ ngay ra bát. Lại đặt lên bếp rồi đặt xuống ngay, bắc chảo rồi dùng dao bài mỏng gạt chung quanh lấy trứng ra để vảo khay làm tiếp. Thịt gà nạc gỡ nhỏ bay, giò và trứng thái bằng dao bài mỏng và sắc thái nhỏ tăm, càng thái nhỏ bao nhiêu càng tỏ người làm khéo bấy nhiêu. Nước dùng lá điều quan trọng của – món bún thang. Thịt gà. xương gà, sườn lợn chọn sườn thăn. Nhung không có tôm he thì nước dùng không còn là bún thang nữa. Tất cả đều đun nhỏ lửa, thịt vả xương đã nhừ, nước vẫn trong. Để nước dùng còn một chút váng mỡ là chưa khéo
Ăn bún thang cũng phải chọn lúc, chọn người và nơi ăn. Nữ chủ nhân bao giơ cũng lá người quán xuyến việc này. Trần cho bún thật nóng rối gắp thịt gà, trứng, ruốc tõm he, giô vào từng góc trên bát rồi chan nước dùng đang sôi trên bếp vào bát cho khách. Một giọt nhỏ cà cuống thơm lừng, mắm tôm thì ăn miếng nào cho vào một giọt không múc cả thìa cho vào bát rồi trộn tùm lum. Làm vậy thì là tả pí lù của tửu lâu Trung Hoa chứ không còn là bún thang tinh tế và sang trọng Việt Nam nữa. Ăn thong thả, miếng một, thỉnh thoảng húp một chút nước dùng với một đôi lời thật lòng và thanh lịch khen ngợi chủ nhân làm cho buổi ăn thang thêm đầm ấm và thi vị.
 
Doãn Trang- Sức khỏe và đời sống năm 1997